Περισσότερες από 350.000 κλήσεις στάλθηκαν το τελευταίο διάστημα από τον Δήμο Θεσσαλονίκης σε οδηγούς που είχαν παραβιάσει τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας ακόμη και πριν από είκοσι χρόνια, προκαλώντας έκπληξη και αγανάκτηση σε πολλούς πολίτες που πίστευαν ότι οι παλιές παραβάσεις είχαν παραγραφεί. Παρά το αρχικό σοκ, αρκετοί οδηγοί έσπευσαν να τακτοποιήσουν τις οφειλές τους, επιλέγοντας να «κλείσουν» τις εκκρεμότητες με τον δήμο.
Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: πότε διαγράφονται οριστικά οι δημοτικές κλήσεις; Σύμφωνα με το ισχύον νομικό πλαίσιο, οι παραβάσεις διαγράφονται εφόσον δεν έχουν βεβαιωθεί μέσα σε τρία χρόνια από την ημερομηνία τέλεσης ή αν δεν έχει γίνει καμία αποδεδειγμένη ενέργεια είσπραξης πριν από το 2018. Στις περιπτώσεις αυτές ο δήμος δεν διατηρεί αξίωση και υποχρεούται να τις διαγράψει.
Το ζήτημα έχει λάβει πανελλαδικές διαστάσεις, καθώς χιλιάδες οδηγοί σε όλη τη χώρα λαμβάνουν ειδοποιήσεις για πρόστιμα που χρονολογούνται πριν από το 2018, περίοδο κατά την οποία οι δήμοι δεν διέθεταν μηχανισμούς για τη διασταύρωση στοιχείων οφειλετών. Συχνά οι ειδοποιήσεις στέλνονταν σε λανθασμένες διευθύνσεις ή ονόματα, γεγονός που οδήγησε πολλούς πολίτες στα δικαστήρια, όπου και δικαιώθηκαν.
Η νέα εγκύκλιος του Υπουργείου Εσωτερικών (Α.Π.: 38445/11-07-2025) έρχεται να βάλει τάξη στο θολό τοπίο. Σύμφωνα με αυτήν, η τριετής προθεσμία για τη βεβαίωση προστίμων αρχίζει από την ημερομηνία τέλεσης της παράβασης ή από την έκδοση της κλήσης, ακόμη και αν τότε δεν υπήρχαν πλήρη στοιχεία του οφειλέτη. Επομένως, κάθε ταμειακή βεβαίωση που πραγματοποιήθηκε μετά την πάροδο της τριετίας θεωρείται πλέον μη νόμιμη.
Η εγκύκλιος επιβεβαιώνει την πάγια νομολογία των δικαστηρίων, όμως αφήνει στους δήμους την ευθύνη να εξετάζουν «κατά περίπτωση» κάθε υπόθεση. Αυτό σημαίνει ότι οι πολίτες που δικαιούνται διαγραφή πρέπει να υποβάλουν αίτηση στις οικονομικές υπηρεσίες των δήμων, ώστε να εξεταστεί το αίτημά τους από τη νομική υπηρεσία και τη Δημοτική Επιτροπή. Η διαδικασία αυτή έχει προκαλέσει δυσαρέσκεια, καθώς δεν εφαρμόζεται αυτόματα, ενώ ο φόβος για «κύμα» αιτήσεων οδηγεί κάποιες δημοτικές αρχές σε απορριπτικές αποφάσεις.
Παρά τις δυσκολίες, υπάρχουν και παραδείγματα δήμων που προχώρησαν σε μαζικές διαγραφές παλαιών οφειλών, αναγνωρίζοντας τη νομική και ηθική διάσταση του θέματος. Την ίδια στιγμή, το υπουργείο καλείται να δώσει πιο σαφείς οδηγίες για τη διαδικασία ανάκλησης των διοικητικών πράξεων, καθώς το ζήτημα αγγίζει χιλιάδες πολίτες και επηρεάζει άμεσα τα έσοδα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Η υπόθεση των δημοτικών κλήσεων πριν από το 2018 αναδεικνύει τα χρόνια προβλήματα στη διαχείριση των δημοτικών προστίμων και την ανάγκη για ένα ενιαίο, διαφανές πλαίσιο, που θα διασφαλίζει τόσο τη νομιμότητα των βεβαιώσεων όσο και την προστασία των πολιτών από άδικες χρεώσεις.
